Cisena
Sena
Atlantik-Kongo-Sprachfamilie (Bantu-Zweig, Senga-Sena)
Sena (Cisena) ist eine Bantu-Sprache Zentralmosambiks und Südmalawis, am unteren Sambesi um Beira und Tete verankert. Innerhalb der ostbantuiden Gruppe N eng verwandt mit Nyanja/Chichewa (ny) und Tumbuka (tum). Historisches Zentrum der Sena-Identität ist das untere Sambesi-Tal, wo Sena unter dem portugiesischen kolonialen Prazo-System (16.–19. Jh.) eine wichtige Handelssprache war. Diözesane Sena-Publikationen (katholisch, seit dem 19. Jahrhundert) und aktiver mosambikanischer Rundfunk halten die Sprache lebendig.
Wo es gesprochen wird
31 Kernwörter in Sena
Wasser
madzi
/madzi/
Feuer
moto
/moto/
Sonne
dzuwa
/dzuwa/
Mond
mwedzi
/mwedzi/
Stern
nyenyezi
/ɲeɲezi/
Mutter
mai
/mai/
Vater
baba
/baba/
Ich
ine
/ine/
Du
iwe
/iwe/
Name
dzina
/dzina/
Auge
diso
/diso/
Hand
nkono
/nkono/
Herz
mtima
/mtima/
Liebe
kufuna
/kufuna/
Baum
mtengo
/mteŋɡo/
Haus
nyumba
/ɲumba/
Hund
mbwa
/mbwa/
Katze
paka
/paka/
Essen
kudya
/kudja/
Trinken
kumwa
/kumwa/
Eins
posi
/posi/
Zwei
piŵiri
/piwiri/
Hallo
mwadzukabwanji
/mwadzukabwandʒi/
Danke
ndatenda
/ndatenda/
Gut
nadidi
/nadidi/
Quellen
Wörter im Vergleich
Verglichen mit verwandten Atlantic-Congo (Bantu, Senga-Sena)-Sprachen
| Bedeutung | Sena | Chichewa | Schambala | Tumbuka | Shona | Nyaturu | Ndau |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Wasser | madzi /madzi/ | madzi /madzi/ | mazi /mazi/ | maji /madʒi/ | mvura /mvuɾa/ | maazi /maːzi/ | mvura /mvuɾa/ |
| Feuer | moto /moto/ | moto /moto/ | moto /moto/ | moto /moto/ | moto /moto/ | moto /moto/ | muriro /muɾiɾo/ |
| Sonne | dzuwa /dzuwa/ | dzuwa /dzuwa/ | zuwa /zuwa/ | zuwa /zuwa/ | zuva /zuva/ | nzua /nzua/ | zuva /zuva/ |
| Mond | mwedzi /mwedzi/ | mwezi /mwezi/ | mwezi /mwezi/ | mwezi /mwezi/ | mwedzi /mwedzi/ | umweri /umweɾi/ | mwedzi /mwedzi/ |
| Stern | nyenyezi /ɲeɲezi/ | nyenyezi /ɲeɲezi/ | nyenyezi /ɲeɲezi/ | nyenyezi /ɲeɲezi/ | nyeredzi /ɲeredzi/ | nyeenyeeri /ɲeːɲeːri/ | nyenyedzi /ɲeɲedzi/ |
| Mutter | mai /mai/ | amayi /amaji/ | mama /mama/ | amama /amama/ | amai /amai/ | mama /mama/ | amai /amai/ |
| Vater | baba /baba/ | abambo /abambo/ | baba /baba/ | adada /adada/ | baba /baba/ | tata /tata/ | baba /baba/ |
| Ich | ine /ine/ | ine /ine/ | niye /nije/ | ine /ine/ | ini /ini/ | une /une/ | ini /ini/ |
| Du | iwe /iwe/ | iwe /iwe/ | weye /weje/ | iwe /iwe/ | iwe /iwe/ | uwe /uwe/ | iwe /iwe/ |
| Name | dzina /dzina/ | dzina /dzina/ | izina /izina/ | zina /zina/ | zita /zita/ | izina /izina/ | zina /zina/ |
| Auge | diso /diso/ | diso /diso/ | izo /izo/ | jiso /dʒiso/ | ziso /ziso/ | iriiso /iɾiːso/ | ziso /ziso/ |
| Hand | nkono /nkono/ | dzanja /dzandʒa/ | ukono /ukono/ | woko /woko/ | ruoko /ɾwoko/ | ukuboko /ukuboko/ | chanza /tʃanza/ |
| Herz | mtima /mtima/ | mtima /mtima/ | mwoyo /mwojo/ | mtima /mtima/ | mwoyo /mwojo/ | umutima /umutima/ | mwoyo /mwojo/ |
| Liebe | kufuna /kufuna/ | chikondi /tʃikondi/ | kwenda /kwenda/ | kutemwa /kutemwa/ | rudo /ɾudo/ | butogwa /butoɡwa/ | rudo /ɾudo/ |
| Baum | mtengo /mteŋɡo/ | mtengo /mteŋɡo/ | mti /mti/ | khuni /kʰuni/ | muti /muti/ | umuti /umuti/ | muti /muti/ |
| Haus | nyumba /ɲumba/ | nyumba /ɲumba/ | nyumba /ɲumba/ | nyumba /ɲumba/ | imba /imba/ | nyumba /ɲumba/ | nyumba /ɲumba/ |
| Hund | mbwa /mbwa/ | galu /ɡalu/ | mbwa /mbwa/ | ncheŵe /ntʃewe/ | imbwa /imbwa/ | imbwa /imbwa/ | imbga /imbɡa/ |
| Katze | paka /paka/ | mphaka /mpʰaka/ | paka /paka/ | chona /tʃona/ | katsi /katsi/ | paka /paka/ | kiti /kiti/ |
| Essen | kudya /kudja/ | kudya /kudja/ | kuya /kuja/ | kurya /kuɾja/ | kudya /kudja/ | kuria /kuɾia/ | kudya /kudʒa/ |
| Trinken | kumwa /kumwa/ | kumwa /kumwa/ | kunywa /kuɲwa/ | kumwa /kumwa/ | kunwa /kunwa/ | kunywa /kuɲwa/ | kunwa /kunwa/ |
| Eins | posi /posi/ | chimodzi /tʃimodzi/ | imo /imo/ | cimoza /tʃimoza/ | potsi /potsi/ | umwe /umwe/ | chimwe /tʃimwe/ |
| Zwei | piŵiri /piwiri/ | awiri /awiri/ | mbili /mbili/ | ŵiŵiri /βiβiɾi/ | piri /piri/ | aviri /aβiri/ | piri /piɾi/ |
| Hallo | mwadzukabwanji /mwadzukabwandʒi/ | moni /moni/ | nashukuru /naʃukuɾu/ | monire /moniɾe/ | mhoro /mhoɾo/ | mbukire /mbukiɾe/ | mhoroi /mhoɾoji/ |
| Danke | ndatenda /ndatenda/ | zikomo /zikomo/ | asante /asante/ | yewo /jewo/ | maita /maita/ | asante /aˈsante/ | ndatenda /ndatenda/ |
| Gut | nadidi /nadidi/ | chabwino /tʃabwino/ | hedi /hedi/ | cwemi /tʃwemi/ | chakanaka /tʃakanaka/ | kihi /kihi/ | kanaka /kanaka/ |
Teil von LangMap — einem Projekt zur Sprachvisualisierung. Dies ist eine statische, crawlbare Zusammenfassung; die interaktiven Karten bieten Ausspracheaudio, Filter und eine Globusansicht.