کھوار
Khowar
Indogermanisch (indoiranisch, Dardic)
Khowar (کھوار; ISO 639-3: khw) ist eine indoarische Sprache, die traditionell den dardischen oder Hindukusch-Sprachen zugerechnet wird. Sie wird hauptsächlich vom Volk der Kho in Ober- und Unter-Chitral im Norden Pakistans gesprochen und dient als wichtigste regionale Verkehrssprache; Sprechergemeinschaften gibt es auch im angrenzenden Gilgit-Baltistan und Swat sowie in pakistanischen Städten. Neuere Schätzungen bewegen sich je nach Erhebungsjahr und geografischer Abdeckung zwischen etwa 300.000 und 380.000 Sprechern. Khowar bewahrt eine reiche mündliche und literarische Tradition und wird in einem vom Urdu abgeleiteten persoarabischen Alphabet mit zusätzlichen Buchstaben für sprachspezifische Laute geschrieben; linguistische Arbeiten verwenden auch lateinische Transkription. Obwohl Khowar in Chitral weit verbreitet ist, besitzt es keinen nationalen Amtsstatus und steht unter dem Druck von Urdu und Englisch.
Wo es gesprochen wird
31 Kernwörter in Khowar
Wasser
اُوغ
/uɣ/
Feuer
انگار
/aŋˈɡaːr/
Sonne
یور
/joːr/
Mond
مَس
/mas/
Stern
استاری
/isˈtaːɾi/
Mutter
نَن
/nan/
Vater
تَت
/tat/
Ich
اوا
/awa/
Du
تو
/tu/
Name
نام
/naːm/
Auge
غیچ
/ɣeːtʃ/
Hand
ہوست
/host/
Herz
ہردی
/ˈhardi/
Liebe
مہر
/ˈmeher/
Baum
کان
/kaːn/
Haus
دُر
/dur/
Hund
رینی
/ˈɾeːni/
Katze
پُشی
/ˈpuʂi/
Essen
ژبیک
/ʒiˈbik/
Trinken
پی
/piː/
Eins
اِی
/i/
Zwei
جو
/dʒu/
Hallo
السلام علیکم
/asalamualeikum/
Danke
شکریہ
/ʃukria/
Gut
جَم
/dʒam/
Kuckuck
کاکو
/ˈkaːku/
Wörter im Vergleich
Verglichen mit verwandten Indo-European (Indo-Iranian, Dardic)-Sprachen
| Bedeutung | Khowar | Paschai | Wakhi | Tregami | Hindko | Kangri | Parthisch |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Wasser | اُوغ /uɣ/ | واری /waːri/ | юпк /jupk/ | āw /aːw/ | پانی /paːniː/ | पाणी /paːɳiː/ | āb /aːb/ |
| Feuer | انگار /aŋˈɡaːr/ | انگاری /aŋɡaːri/ | ракс /raks/ | aŋa /aŋa/ | اگ /aɡ/ | अग्ग /aɡː/ | ādar /aːdar/ |
| Sonne | یور /joːr/ | سور /sur/ | йир /jir/ | sa /sa/ | سورج /soːradʒ/ | सूरज /suːraj/ | xwar /xwar/ |
| Mond | مَس /mas/ | مس /mas/ | зимак /zimak/ | mas /mas/ | چن /tʃan/ | चन्न /tʃanː/ | māh /maːh/ |
| Stern | استاری /isˈtaːɾi/ | تارا /taːraː/ | стар /star/ | tāra /taːra/ | تارا /t̪aːɾaː/ | तारा /taːɾaː/ | astārag /asˈtaːraɡ/ |
| Mutter | نَن /nan/ | نا /naː/ | нан /nan/ | žey /ʒej/ | ماں /mãː/ | बेबे /bebe/ | mād /maːd/ |
| Vater | تَت /tat/ | تاتا /taːtaː/ | тат /tat/ | tata /tata/ | پیو /pju/ | बापू /baːpuː/ | pid /pid/ |
| Ich | اوا /awa/ | آ /aː/ | вуз /wuz/ | e /e/ | میں /mɛ̃ː/ | हाऊं /ɦãũ/ | az /az/ |
| Du | تو /tu/ | تو /tu/ | ту /tu/ | tu /tu/ | تُوں /t̪ũː/ | तू /tu/ | tu /tuː/ |
| Name | نام /naːm/ | نام /naːm/ | нунг /nuŋ/ | nām /naːm/ | ناں /nãː/ | नां /nãː/ | nām /naːm/ |
| Auge | غیچ /ɣeːtʃ/ | اچی /atʃiː/ | чашм /tʃaʃm/ | ac̣ĩ /aʈʂĩ/ | اکھ /akːʰ/ | अक्ख /akːʰ/ | čašm /tʃaʃm/ |
| Hand | ہوست /host/ | دست /dast/ | дос /dos/ | doš /doʃ/ | ہتھ /hattʰ/ | हत्थ /hattʰ/ | dast /dast/ |
| Herz | ہردی /ˈhardi/ | دل /dil/ | дил /dil/ | źo /zo/ | دل /dil/ | दिल /dil/ | zyrd /zird/ |
| Liebe | مہر /ˈmeher/ | پیار /pjaːr/ | руб /rub/ | — /—/ | پیار /pjaːr/ | प्यार /pjaːr/ | friyādan /frijaːdan/ |
| Baum | کان /kaːn/ | درغ /darʁ/ | ведж /vedʒ/ | jala /dʒala/ | درخت /daɾaxt/ | रुक्ख /rukːʰ/ | dār /daːr/ |
| Haus | دُر /dur/ | جوغ /dʒoʁ/ | хун /xun/ | — /—/ | گھر /ɡʱar/ | घर /ɡʱar/ | xānag /xaːnaɡ/ |
| Hund | رینی /ˈɾeːni/ | کوتا /kotaː/ | шач /ʃatʃ/ | ćū̃ /tsũː/ | کتا /kuttaː/ | कुत्ता /kuttaː/ | spag /spaɡ/ |
| Katze | پُشی /ˈpuʂi/ | بلور /baloːr/ | пиш /piʃ/ | — /—/ | بلی /billi/ | बिल्ली /bilːiː/ | — /—/ |
| Essen | ژبیک /ʒiˈbik/ | کخن- /kxn/ | йав- /jav/ | — /—/ | کھانا /kʰaːnaː/ | खाणा /kʰaːɳaː/ | xward- /xward/ |
| Trinken | پی /piː/ | پی- /piː/ | пав- /pav/ | — /—/ | پینا /piːnaː/ | पीणा /piːɳaː/ | pī- /piː/ |
| Eins | اِی /i/ | ایک /eːk/ | йиу /jiu/ | yo /jo/ | اک /ik/ | इक /ik/ | ēw /eːw/ |
| Zwei | جو /dʒu/ | دو /duː/ | буй /buj/ | du /du/ | دو /d̪oː/ | दो /do/ | dō /doː/ |
| Hallo | السلام علیکم /asalamualeikum/ | سلام /salaːm/ | салам /salam/ | salaam /salaːm/ | اسلام علیکم /assalaːmu ʕalaikum/ | नमस्कार /nəməskaːr/ | drōd /droːd/ |
| Danke | شکریہ /ʃukria/ | شکریه /ʃukrija/ | ишкур /iʃkur/ | shukria /ʃukɾia/ | شکریہ /ʃukrija/ | धन्यवाद /dʱənjəbaːd/ | spās /spaːs/ |
| Gut | جَم /dʒam/ | شو /ʃoː/ | байт /bajt/ | — /—/ | چنگا /tʃəŋɡaː/ | चन्गा /tʃəŋɡaː/ | nēw /neːw/ |
| Kuckuck | کاکو /ˈkaːku/ | — | — | — | — | — | — |
Teil von LangMap — einem Projekt zur Sprachvisualisierung. Dies ist eine statische, crawlbare Zusammenfassung; die interaktiven Karten bieten Ausspracheaudio, Filter und eine Globusansicht.