Gayogo̱hó:nǫʼ
Cayuga
Iroquoian (Northern, Five Nations)
Cayuga (Gayogo̱hó:nǫʼ, "people of the marsh") is a Northern Iroquoian language of the historic Cayuga Nation, originally Lake Cayuga (Finger Lakes) NY. The Iroquois Confederacy (Haudenosaunee) Six Nations dispersal after the American Revolution moved most Cayuga to Ontario. Today ~30 fluent elderly speakers remain at Six Nations of the Grand River; immersion preschool (Onǫkwaʼshónaʼ Gayogo̱hó:nǫʼ) and Six Nations Polytechnic adult programs sustain heritage learners.
Dónde se habla
20 palabras esenciales en Cayuga
Agua
ohnekanos
/ohnekanos/
Fuego
ojistaʼ
/odʒistaʔ/
Sol
gaehkwa
/ɡaehkwa/
Luna
sǫi:ya
/sõːja/
Madre
agniha
/aɡniha/
Padre
hagʼniha
/haɡʔniha/
Comer
gekho
/ɡekʰo/
Beber
gehnegira
/ɡehneɡira/
Amor
gaihwiyu
/ɡaihwiju/
Corazón
awéri
/aweri/
Árbol
gaentaʼ
/ɡaentaʔ/
Casa
ganǫhsoot
/ɡanõhsoːt/
Perro
shǫkáos
/ʃõkaos/
Gato
ditshokwáʔ
/ditʃokwaʔ/
Mano
onénǫhsa
/onenõhsa/
Ojo
oga:t
/oɡaːt/
Hola
sgë:nǫʼ
/skẽːnõʔ/
Gracias
niáwę
/niawɛ̃/
Uno
skat
/skat/
Bueno
oyanre
/ojanre/
Fuentes
Palabras comparadas
Comparado con lenguas Iroquoian (Northern, Five Nations) relacionadas
| Significado | Cayuga | Onondaga | mohawk | Tuscarora | Cheroqui | wolaytta | iban |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Agua | ohnekanos /ohnekanos/ | ohnekano:s /ohnekanoːs/ | ohnekanos /ohnekanos/ | awę: /awɛ̃ː/ | ᎠᎹ /ama/ | haatta /haːtːa/ | ai /ai/ |
| Fuego | ojistaʼ /odʒistaʔ/ | oji:staʼ /odʒiːstaʔ/ | o'kara /oʔkara/ | ujihst /udʒihst/ | ᎠᏥᎳ /atʃila/ | tama /tama/ | api /api/ |
| Sol | gaehkwa /ɡaehkwa/ | gaeh'kwa /ɡaehʔkwa/ | karahkwa /karahkwa/ | hęhts /hɛ̃hts/ | ᏅᏓ /nə̃daː/ | awa /awa/ | mata-ari /mataari/ |
| Luna | sǫi:ya /sõːja/ | gaeh'kwa enitha /ɡaehʔkwa enitha/ | ahsonthenhne /ahsontʰenhne/ | hęhts uri:węh /hɛ̃hts uɾiːwɛ̃h/ | ᏅᏓ ᏒᏃᏱ /nə̃daː sə̃noji/ | ageena /aɡeːna/ | bulan /bulan/ |
| Madre | agniha /aɡniha/ | ekno:ha' /eknoːhaʔ/ | iste /iste/ | raknų:hak /ɾaknũːhak/ | ᎡᏥ /edʒi/ | aaya /aːja/ | indai /indai/ |
| Padre | hagʼniha /haɡʔniha/ | hak'no:ha' /hakʔnoːhaʔ/ | ranihá /raniha/ | rakhnih /ɾakhnih/ | ᎡᏙᏓ /edoda/ | aawa /aːwa/ | apai /apai/ |
| Comer | gekho /ɡekʰo/ | ekho:ne' /ekʰoːneʔ/ | kekhwa /kekʰwa/ | kré:nuʼ /kɾeːnuʔ/ | ᎠᎩᏍᏔ /aɡista/ | miya /miːja/ | makai /makai/ |
| Beber | gehnegira /ɡehneɡira/ | ehnega:i'ron /ehneɡaːiʔron/ | kahnek /kahnek/ | kré:hwiʼ /kɾeːhwiʔ/ | ᎠᏗᏔ /adita/ | ushiya /uʃija/ | ngirup /ŋirup/ |
| Amor | gaihwiyu /ɡaihwiju/ | gaonihsdá:wę /ɡaonihsdaːwɛ̃/ | aknoronhkwa /aknoronhkʷa/ | krunyę:tas /kɾuɲɛ̃ːtas/ | ᎠᏓᎨᏳᎯ /adaɡejuhi/ | siiqaa /siːqaː/ | rinduai /rinduai/ |
| Corazón | awéri /aweri/ | awé:ri /aweːri/ | awèrià /awɛriã/ | kęhsa' /kɛ̃hsaʔ/ | ᎤᏬᏱ /uwoji/ | wozanaa /wozanaː/ | ati /ati/ |
| Árbol | gaentaʼ /ɡaentaʔ/ | ga:enda' /ɡaːendaʔ/ | okwire /okʷire/ | nyęt /ɲɛ̃t/ | ᏡᎬ /tluɡə̃/ | mittaa /mitːaː/ | kayu /kaju/ |
| Casa | ganǫhsoot /ɡanõhsoːt/ | ganǫhsoht /ɡanõhsoht/ | kanonhsa /kanonhsa/ | kanéhse'ę /kanehseʔɛ̃/ | ᎦᎵᏦᏕ /ɡalitsode/ | keettaa /keːtːaː/ | rumah /rumah/ |
| Perro | shǫkáos /ʃõkaos/ | só:wa:s /soːwaːs/ | érhar /erhar/ | čerʼ /tʃeɾʔ/ | ᎩᏟ /ɡitli/ | kanaa /kanaː/ | ukui /ukui/ |
| Gato | ditshokwáʔ /ditʃokwaʔ/ | takó:s /takoːs/ | takós /takos/ | takʼo:s /takʔoːs/ | ᏪᏌ /wesa/ | gaaduwaa /ɡaːduwaː/ | mayau /majau/ |
| Mano | onénǫhsa /onenõhsa/ | onénǫhsa' /onenõhsaʔ/ | o'nentsha /oʔnentsha/ | kéhskweh /kehskweh/ | ᎤᏬᏰᏂ /uwojeːni/ | kushiyaa /kuʃijaː/ | jari /dʒari/ |
| Ojo | oga:t /oɡaːt/ | oga:tha' /oɡaːtʰaʔ/ | kakahre /kakahre/ | ka:tæk /kaːtæk/ | ᎠᎦᏘ /aɡati/ | ayfee /ajfeː/ | mata /mata/ |
| Hola | sgë:nǫʼ /skẽːnõʔ/ | sgë:nǫʼ /skẽːnõʔ/ | she:kon /ʃeːkon/ | skę:nu /skɛ̃ːnu/ | ᎣᏏᏲ /osijo/ | saro /saro/ | salam /salam/ |
| Gracias | niáwę /niawɛ̃/ | nya:wę' /njaːwɛ̃ʔ/ | niáwen /niawen/ | nyaʼwę: /ɲaʔwɛ̃ː/ | ᎢᎴᎯᏍᏗ /ilehisdi/ | galatay /ɡalataj/ | terima kasih /terima kasih/ |
| Uno | skat /skat/ | ska:t /skaːt/ | enska /enska/ | ę:cæ /ɛ̃ːtsæ/ | ᏌᏊ /sakʷuː/ | issino /isːino/ | satu /satu/ |
| Bueno | oyanre /ojanre/ | oyá:nre /ojaːnre/ | ió /jo/ | unę:tsweht /unɛ̃ːtsweht/ | ᎣᏍᏓ /osda/ | lo'o /loʔo/ | manah /manah/ |
Parte de LangMap — un proyecto de visualización lingüística. Este es un resumen estático y rastreable; los mapas interactivos ofrecen audio de pronunciación, filtros y una vista de globo.