Cần Tày
Tày
Kra-Dai (Tai, Central)
Tày is the largest minority language of Vietnam, closely related to Nùng (often considered a single Tày-Nùng cluster) and to Zhuang in adjacent Guangxi (China). A Central Tai language with six tones, it is spoken across Cao Bằng, Lạng Sơn, Tuyên Quang, and Bắc Kạn provinces. Tày had a historical literary tradition using Nôm Tày, a script adapted from Chinese characters following the model of Vietnamese Chữ Nôm, used for ritual texts and folk poetry until the 20th century.
Where it is spoken
31 core words in Tày
Water
nặm
/naːm˨˩/
Fire
phầy
/fəj˨˩/
Sun
tha vằn
/tʰaː˧˧vən˨˩/
Moon
bươn
/bɯən˧˧/
Star
đao
/daːw/
Mother
mẻ
/mɛ˨˩˧/
Father
pò
/pɔ˨˩/
I
khỏi
/xɔːj/
You
mừng
/mɯŋ/
Name
chứ
/ɕɯ/
Eye
tha
/tʰaː˧˧/
Hand
mừ
/mɯ˨˩/
Heart
chầy
/tʃəj˨˩/
Love
hắc
/hak˧˥/
Tree
mạy
/maːj˨˩/
House
rườn
/zɯən˨˩/
Dog
ma
/maː˧˧/
Cat
meo
/meo˧˧/
Eat
kin
/kin˧˧/
Drink
uống
/uəŋ˧˥/
One
nưng
/nɯŋ˧˧/
Two
soong
/soːŋ/
Hello
chào
/tʃaːw˨˩/
Thank you
cảm ơn
/kaːm˨˩˧ɤn˧˧/
Good
đây
/ɗəj˧˧/
Cuckoo
khảm khắc
/kʰaːm˨˩˧ kʰak˥/
Words compared
Compared with related Kra-Dai (Tai, Central) languages
| Meaning | Tày | Nùng | Thai Song | Lao | Thai (Northern) | Tai Dam | Thai (Isan) |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Water | nặm /naːm˨˩/ | nặm /naːm˨˩/ | น้ำ /nam˧˩/ | ນ້ຳ /naːm˥˩/ | น้ำ /nam˧˥/ | ꪙꪾꫂ /nam˦/ | น้ำ /nam˧˥/ |
| Fire | phầy /fəj˨˩/ | fầy /fəj˨˩/ | ไฟ /faj˧˩/ | ໄຟ /faj˥/ | ไฟ /faj˥/ | ꪼꪡ /fai˨˦/ | ไฟ /faj˥/ |
| Sun | tha vằn /tʰaː˧˧vən˨˩/ | tha vằn /tʰaː˧˧vən˨˩/ | ตะวัน /ta˩˧ wan˧/ | ຕາເວັນ /taː˩˧ ven˥/ | ตะวัน /ta˨˩wan˥/ | ꪼꪎ /sai˨˦/ | ตะเว็น /ta˨˩wen˥/ |
| Moon | bươn /bɯən˧˧/ | boon /boːn˧˧/ | เดือน /dɯːan˧/ | ດວງເດືອນ /duaŋ˩˧ dɯːan˩˧/ | เดือน /dɯːan˥/ | ꪒꪮꪙ /don˨˦/ | เดือน /dɯːan˥/ |
| Star | đao /daːw/ | đao /daːw/ | ดาว /daːw˩/ | ດາວ /dàːw/ | ดาว /daːw˧/ | ꪒꪱꪫ /daːw˧/ | ดาว /daːw˧/ |
| Mother | mẻ /mɛ˨˩˧/ | mé /mɛ˨˩˧/ | แม่ /mɛː˧˩/ | ແມ່ /mɛː˨˩/ | แม่ /mɛː˥˩/ | ꪵꪶꪀ /mɛː˨˦/ | แม่ /mɛː˥˩/ |
| Father | pò /pɔ˨˩/ | pò /pɔ˨˩/ | พ่อ /pʰɔː˧˩/ | ພໍ່ /pʰɔː˨˩/ | พ่อ /pʰɔː˥˩/ | ꪶꪜ /pɔ˨˦/ | พ่อ /pʰɔː˥˩/ |
| I | khỏi /xɔːj/ | khỏi /xɔːj/ | กู /kuː˧/ | ຂ້ອຍ /kʰɔːj˧˩/ | ตู /tuː˩/ | kau /kaw˥/ | ข้อย /kʰɔːj˧/ |
| You | mừng /mɯŋ/ | mưng /mɯŋ/ | มึง /mɯŋ˧/ | ເຈົ້າ /tɕâːw/ | ตั๋ว /tua˩˩˦/ | ꪣꪳꪉ /mɯŋ˧/ | เจ้า /tɕaːw˧/ |
| Name | chứ /ɕɯ/ | chứ /ɕɯ/ | ชื่อ /tɕɯː˧˩/ | ຊື່ /sɯː˧/ | จื้อ /tɕɯː˧/ | chư /tɕɯ˧˩/ | ซื่อ /sɨː˧/ |
| Eye | tha /tʰaː˧˧/ | tha /tʰaː˧˧/ | ตา /taː˧/ | ຕາ /taː˩˧/ | ต๋า /taː˩˧/ | ꪁꪎ /taː˨˦/ | ตา /taː˥/ |
| Hand | mừ /mɯ˨˩/ | mừ /mɯ˨˩/ | มือ /mɯː˧/ | ມື /mɯː˥/ | มือ /mɯː˥/ | ꪐꪮ /mɯ˨˦/ | มือ /mɯː˥/ |
| Heart | chầy /tʃəj˨˩/ | cấy /kəj˨˩˧/ | ใจ /tɕaj˧/ | ໃຈ /tɕaj˩˧/ | ใจ๋ /tɕaj˩˧/ | ꪈꪲꪒ /tɕai˧/ | ใจ /tɕaj˥/ |
| Love | hắc /hak˧˥/ | rắc /rak˧˥/ | ฮัก /hak˥/ | ຮັກ /hak˥/ | ฮัก /hak˧˥/ | ꪥꪮꪀ /hak˧˩/ | ฮัก /hak˧˥/ |
| Tree | mạy /maːj˨˩/ | mạy /maːj˨˩/ | ต้นไม้ /ton˧˩ maj˧˩/ | ຕົ້ນໄມ້ /ton˥˩ maj˥˩/ | ต้นไม้ /ton˧˥maj˧˥/ | ꪶꪕꪙ ꪼꪮꪉ /ton mai˨˦/ | ต้นไม้ /ton˧˥maj˧˥/ |
| House | rườn /zɯən˨˩/ | rườn /zɯən˨˩/ | เรือน /rɯːan˧/ | ເຮືອນ /hɯːan˥/ | เฮือน /hɯːan˥/ | ꪙꪮꪙ /hɯan˧˨/ | เฮือน /hɯːan˥/ |
| Dog | ma /maː˧˧/ | ma /maː˧˧/ | หมา /maː˩˧/ | ໝາ /maː˩˧/ | หมา /maː˩˧/ | ꪢꪱ /maː˨˦/ | หมา /maː˩˧/ |
| Cat | meo /meo˧˧/ | meo /meo˧˧/ | แมว /mɛːw˩˧/ | ແມວ /mɛːw˥/ | แมว /mɛːw˥/ | ꪵꪙꪺ /mɛːu˨˦/ | แมว /mɛːw˥/ |
| Eat | kin /kin˧˧/ | kin /kin˧˧/ | กิน /kin˧/ | ກິນ /kin˩˧/ | กิ๋น /kin˩˧/ | ꪀꪲꪙ /kin˨˦/ | กิน /kin˥/ |
| Drink | uống /uəŋ˧˥/ | kin nặm /kin˧˧naːm˨˩/ | ดื่ม /dɯːm˧˩/ | ດື່ມ /dɯːm˨˩/ | ดื่ม /dɯːm˥˩/ | ꪀꪲꪙ ꪙꪾꫂ /kin˨˦ nam˦/ | ดื่ม /dɯːm˥˩/ |
| One | nưng /nɯŋ˧˧/ | nưng /nɯŋ˧˧/ | หนึ่ง /nɯŋ˩/ | ໜຶ່ງ /nɯŋ˩˧/ | หนึ่ง /nɯŋ˨˩/ | ꪙꪲꪮꪉ /nɯŋ˨˦/ | หนึ่ง /nɯŋ˨˩/ |
| Two | soong /soːŋ/ | soong /soːŋ/ | สอง /sɔːŋ˩˧/ | ສອງ /sɔ̌ːŋ/ | สอง /sɔːŋ˩/ | ꪎꪮꪉ /sɔːŋ˧˩/ | สอง /sɔːŋ˩/ |
| Hello | chào /tʃaːw˨˩/ | choà /tʃɔaː˨˩/ | สบายดี /sa˩˧ baːj˩˧ diː˩˧/ | ສະບາຍດີ /sa˨ baːj˩˧ diː˩˧/ | สวัสดี /sa˨˩wat˨˩diː˥/ | ꪎꪺꪎꪒꪲ /sa wad dii/ | สะบายดี /sa˨˩baːj˥diː˥/ |
| Thank you | cảm ơn /kaːm˨˩˧ɤn˧˧/ | ơn rể /ɤn˧˧zɛ˨˩˧/ | ขอบใจ /kʰɔːp˩˧ tɕaj˩˧/ | ຂອບໃຈ /kʰɔːp˥ tɕaj˩˧/ | ขอบคุณ /kʰɔːp˨˩kʰun˥/ | ꪒꪲ ꪎꪶꪙ /tɕɔp tɕai/ | ขอบใจ /kʰɔːp˨˩tɕaj˥/ |
| Good | đây /ɗəj˧˧/ | đây /ɗəj˧˧/ | ดี /diː˩˧/ | ດີ /diː˩˧/ | ดี /diː˥/ | ꪒꪲ /diː˨˦/ | ดี /diː˥/ |
| Cuckoo | khảm khắc /kʰaːm˨˩˧ kʰak˥/ | khảm khắc /kʰaːm˨˩˧ kʰak˥/ | — | ນົກກັກກູ /nok˧ kak˧˥ kuː˩˧/ | นกคัคคู /nok˦˥ kʰak˦˥kʰuː˧/ | — | นกคัคคู /nok˦˥ kʰak˦˥kʰuː˧/ |
Part of LangMap — a linguistic visualization project. This is a static, crawlable summary; the interactive maps offer pronunciation audio, filters, and a globe view.