Gáedelg
Mittelirisch
Indogermanisch (keltisch, inselkeltisch, goidelisch) · historische / verborgene Varietät
Mittelirisch ist die Stufe zwischen Altirisch und Frühneuirisch (etwa 900–1200). Es ist die Sprache der großen mittelirischen Epen — der erhaltenen Fassung des "Táin Bó Cúailnge", des "Buchs von Leinster" und des "Gelbbraunen Buches von Lecan". Das Verbalsystem ist gegenüber dem Altirischen deutlich vereinfacht.
Wo es gesprochen wird
31 Kernwörter in Mittelirisch
Wasser
usce
/uske/
Feuer
tene
/tene/
Sonne
grían
/ɡrian/
Mond
ésca
/eːska/
Stern
rétla
/ˈreːtla/
Mutter
máthair
/maːθirʲ/
Vater
athair
/aθirʲ/
Ich
mé
/mʲeː/
Du
tú
/tuː/
Name
ainm
/anʲmʲ/
Auge
súil
/suːlʲ/
Hand
lám
/laːv/
Herz
cride
/krʲiðʲe/
Liebe
serc
/serk/
Baum
crann
/kran/
Haus
tech
/tex/
Hund
madra
/madra/
Katze
cat
/kat/
Essen
ithid
/iθʲiðʲ/
Trinken
ól
/oːl/
Eins
óen
/oin/
Zwei
dá
/daː/
Hallo
fochen
/foxʲen/
Danke
atlochur
/atloxur/
Gut
maith
/maθʲ/
Kuckuck
cúach
/ˈkuːax/
Quellen
- McCone (1997) The Early Irish Verb
- Stokes & Strachan (1901-03) Thesaurus Palaeohibernicus
- Glottolog: midd1357
Wörter im Vergleich
Verglichen mit verwandten Indo-European (Celtic, Insular, Goidelic)-Sprachen
| Bedeutung | Mittelirisch | Altirisch | Irisch | Manx | Schottisch-Gälisch | Niederdeutsch | Altpreußisch |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Wasser | usce /uske/ | uisce /ˈusʲkʲe/ | uisce /ɪʃcə/ | ushtey /ˈuʃtʲə/ | uisge /ɯʃkʲə/ | Water /vɑːtɐ/ | undan /undan/ |
| Feuer | tene /tene/ | tene /tene/ | tine /tʲɪnʲə/ | aile /ailʲ/ | teine /ˈtʲɛnʲə/ | Füer /fyːɐ/ | panno /panːo/ |
| Sonne | grían /ɡrian/ | grían /ɡrian/ | grian /ɡɾʲiən/ | grian /ɡriən/ | grian /kɾʲiən/ | Sünn /zʏn/ | saule /saule/ |
| Mond | ésca /eːska/ | éscae /eːskai/ | gealach /ɟalax/ | eayst /eːst/ | gealach /kʲaɫəx/ | Maan /maːn/ | menins /menins/ |
| Stern | rétla /ˈreːtla/ | rétla /ˈreːdla/ | réalta /ˈɾˠeːl̪ˠt̪ˠə/ | rollage /ˈrolaːɡ/ | reul /rial/ | Steern /steːrn/ | lauxnos /ˈlauksnɔs/ |
| Mutter | máthair /maːθirʲ/ | máthair /maːθirʲ/ | máthair /mɑːhəɾʲ/ | moir /mɔːɾ/ | màthair /maːhəɾʲ/ | Moder /moːdɐ/ | mūti /muːti/ |
| Vater | athair /aθirʲ/ | athair /aθirʲ/ | athair /ahəɾʲ/ | ayr /ɛːr/ | athair /ahəɾʲ/ | Vader /fɑːdɐ/ | tāws /taːws/ |
| Ich | mé /mʲeː/ | mé /mʲeː/ | mé /mʲeː/ | mee /miː/ | mi /mi/ | ik /ɪk/ | as /as/ |
| Du | tú /tuː/ | tú /tuː/ | tú /t̪ˠuː/ | oo /uː/ | thu /u/ | du /duː/ | tū /tuː/ |
| Name | ainm /anʲmʲ/ | ainm /anʲmʲ/ | ainm /anʲəmʲ/ | ennym /ˈɛnəm/ | ainm /ˈɛnɛm/ | Naam /naːm/ | emnes /ˈemnes/ |
| Auge | súil /suːlʲ/ | súil /suːlʲ/ | súil /suːlʲ/ | sooill /suːlʲ/ | sùil /suːl/ | Oog /oːx/ | ackis /akis/ |
| Hand | lám /laːv/ | lám /laːv/ | lámh /lɑːv/ | laue /lɛːu/ | làmh /ɫ̪aːv/ | Hand /hant/ | rancko /ranko/ |
| Herz | cride /krʲiðʲe/ | cride /krʲiðʲe/ | croí /kɾiː/ | cree /kɾiː/ | cridhe /kɾʲiə/ | Hart /haɐt/ | sīran /siːran/ |
| Liebe | serc /serk/ | serc /serk/ | grá /ɡɾɑː/ | graih /ɡraːx/ | gaol /kɯːl/ | Leev /leːf/ | milīt /miliːt/ |
| Baum | crann /kran/ | crann /kran/ | crann /kɾɑːn/ | billey /ˈbilʲə/ | craobh /kɾɯːv/ | Boom /boːm/ | garrin /ˈɡarin/ |
| Haus | tech /tex/ | tech /tex/ | teach /tʲax/ | thie /tai/ | taigh /tʰɤj/ | Huus /huːs/ | butt /butː/ |
| Hund | madra /madra/ | cú /kuː/ | madra /mɑdɾə/ | moddey /ˈmɔðə/ | cù /kuː/ | Hund /hʊnt/ | sūns /suːns/ |
| Katze | cat /kat/ | cat /kat/ | cat /kɑt/ | kayt /kat/ | cat /kʰat/ | Katt /kat/ | katto /katːo/ |
| Essen | ithid /iθʲiðʲ/ | ithid /iθʲiðʲ/ | ith /ɪ/ | gee /ɡʲiː/ | ith /i/ | eten /eːtn̩/ | īst /iːst/ |
| Trinken | ól /oːl/ | ibid /iβʲiðʲ/ | ól /oːl/ | iu /juː/ | òl /ɔːl/ | drinken /drɪŋkn̩/ | poūton /poʊton/ |
| Eins | óen /oin/ | oín /oːin/ | aon /eːn/ | nane /næn/ | aon /ɯːn/ | een /eːn/ | ains /ains/ |
| Zwei | dá /daː/ | dá /daː/ | dó /d̪ˠoː/ | jees /dʒiːs/ | dà /taː/ | twee /tveː/ | dwai /dwai/ |
| Hallo | fochen /foxʲen/ | fochen /foxʲen/ | dia duit /dʲiə dɪtʲ/ | moghrey mie /ˈmɔɣrə maɪ/ | halò /haloː/ | Moin /mɔɪn/ | kaīls /kaiːls/ |
| Danke | atlochur /atloxur/ | atlochur /atloxur/ | go raibh maith agat /ɡɔ ɾɛv mah aɡət/ | gura mie ayd /ˈɡura miː eːd/ | tapadh leat /tʰapə lʲɛt/ | Dankschöön /daŋkʃøːn/ | dīnkun /diːnkun/ |
| Gut | maith /maθʲ/ | maith /maθʲ/ | maith /mah/ | mie /maɪ/ | math /ma/ | good /ɡoːt/ | labs /labs/ |
| Kuckuck | cúach /ˈkuːax/ | — | cuach /kuəx/ | cooag /ˈkuːaɡ/ | cuthag /ˈkʰuhak/ | Kukuk /ˈkuːkuk/ | geguse /ɡɛˈɡuːzɛ/ |
Teil von LangMap — einem Projekt zur Sprachvisualisierung. Dies ist eine statische, crawlbare Zusammenfassung; die interaktiven Karten bieten Ausspracheaudio, Filter und eine Globusansicht.